Badanie PEGASUS: czy tikagrelor w stabilnej chorobie wieńcowej po zawale serca przynosi korzyści i jest bezpieczny?

1244 0
Udostępnij
1244 0
PEGASUS Cover
Dlaczego Tikagrelor?

W patofizjologii zawału serca dużą rolę odgrywają płytki krwi. Dlatego stosowanie leków skierowanych przeciwko aktywacji tych elementów morfologicznych (np. kwasu acetylosalicylowego) zmniejsza ryzyko zdarzeń sercowych w prewencji wtórnej, jak i u pacjentów z toczącym się zawałem. W celu zwiększenia skuteczności leczenia w ramach prewencji wtórnej powstała koncepcja dodania drugiego leku hamującego funkcję płytek – tikagreloru. Jest to odwracalny, silny i wybiórczy antagonista receptora P2Y12, który zapobiega aktywacji i agregacji płytek krwi.

Projekt badania PEGASUS

Wykazano, że dodanie tikagreloru (w dawce 90 mg dwa razy na dobę) do kwasu acetylosalicylowego w zawale serca leczonym inwazyjnie  zmniejszało częstość poważnych zdarzeń sercowo-naczyniowych, w porównaniu z klopidogrelem (w dawce 75 mg raz na dobę). Brakuje jednak obserwacji skuteczności takiej strategii u chorych ze stabilną chorobą wieńcową, którzy w przeszłości przebyli zawał serca. W badanie PEGASUS sprawdzono jaki efekt przyniesie dodanie tikagreloru do małej dawki kwasu acetylosalicylowego w długoterminowej wtórnej profilaktyce zawału serca w porównaniu do placebo. Warto zwrócić uwagę, że dodatkowo badacze zdecydowali się na porównanie dwóch dawek leku: 1) standardowych 90 mg dwa razy na dobę i 2) nie stosowanej wcześniej, mniejszej dawki 60 mg dwa razy na dobę. W obu przypadkach tikagrelor stosowano w połączeniu z kwasem acetylosalicylowym w klasycznej dawce od 75-150mg raz dziennie. W grupie kontrolnej pacjenci otrzymywali placebo + 75 mg kwasu acetylosalicylowego. Jako główne punkty końcowe badania wybrano zgon z przyczyn sercowo-naczyniowych, zawał serca i udar mózgu

Wyniki badania PEGASUS.

W badaniu brało udział łącznie 21 162 pacjentów. Stosowanie tikagreloru znacząco zredukowało częstość występowania pierwszorzędowego złożonego punktu końcowego (zgon sercowo-naczyniowy, zawał serca lub udar) w porównaniu z placebo. W ciągu 3 lat obserwacji częstość złożonego punktu końcowego wynosiła 7,85% w grupie pierwszej (90 mg tikagreloru dwa razy dziennie), 7,77% w grupie drugiej (60 mg tikagreloru dwa razy dziennie) i 9,04% w grupie placebo. Obie dawki tikagreloru znacząco obniżały zarówno ryzyko złożonego punktu końcowego jak i częstość TIA, hospitalizacji i ponownej rewaskularyzacji z powodu niestabilnej dławicy piersiowej. Biorąc pod uwagę skuteczność leczenia nie wykazano znaczącej różnicy pomiędzy dwoma strategiami podawania tikagreloru (90 mg vs 60 mg). Autorzy badania szacują, że na każde 10 000 pacjentów, którzy rozpoczęli leczenie tikagrelorem i kwasem acetylosalicylowym 40 pacjentów stosując 90 mg tikagreloru, a 42 pacjentów stosując 60 mg tikagreloru uniknie złożonego punktu końcowego.

fig 1. porównanie Tika 90 vs Tika 60 vs placebo. Estymator Kaplana- Meiera

Fig. 1 Porównanie częstości występowania złożonego punktu końcowego w grupach 90 mg vs 60 mg vs placebo. źródło: Long- Term Use of Ticagrelor in Patients with Prior Myocardial Infarction. The New England Journal of Medicine, March 14, 2015 NEJM.org.

Częstość działań niepożądanych i bezpieczeństwo stosowania Tikagreloru

Częstość poważnych krwawień była wyższa przy stosowaniu tikagreloru niż placebo. W grupie 1 (90 mg tikagreloru) częstość krwawień wynosiła 2,60%, w grupie 2 (60 mg tikagreloru) 2,30%, a w grupie placebo 1,06%. Częstość śmiertelnego krawienia czy krwotoku śródczaszkowego nie różniła się znacząco w obu grupach stosujących tikagrelor. Autorzy podają, że szacunkowo na każde 10 000 pacjentów, którzy rozpoczęli leczenie u 41 w ciągu roku wystąpi poważne krwawienia wywołane przez 90 mg tikagreloru (dwa razy dziennie). Jeżeli zastosujemy 60 mg tikagreloru dwa razy dziennie to poważne krwawienie wystąpi u 31 pacjentów. Innym objawem niepożądanym obserwowanym w trakcie podawania tikagreloru była duszność. Występowała ona z częstością 18,93% w grupie 1 (90 mg), 15,84% w grupie 2 (60 mg) i 6,38% w grupie placebo. W większości przypadków duszność była łagodna, jednak w części przypadków doprowadzała do konieczności odstawienia leczenia (6,5% w grupie 1 (90mg), 4,55% w grupie 2 (60mg) i 0,79% w grupie placebo).

fig 2. Częstość wystąpienia punktu końcowego tika vs placebo

Fig. 2 Częstość wystąpienia złożonego punktu końcowego przy terapii Tikagrelorem (90mg i 60mg). Porównanie dwóch dawek Tikagreloru. źródło: Long- Term Use of Ticagrelor in Patients with Prior Myocardial Infarction. The New England Journal of Medicine, March 14, 2015 NEJM.org.

Wnioski

Aktualne wytyczne zalecają leczenie tikagrelorem do 1 roku po zawale. Zgodnie z wynikami badana PEGASUS dodanie do kwasu acetylosalicylowego (aspiryny) odwracalnego antagonisty receptora P2Y12 (tikagrelor) u pacjentów od 1 do 3 lat po zawale serca znacznie zmniejszało ryzyko śmierci i zdarzeń sercowo-naczyniowych. Potwierdziło to jednoznacznie, że długotrwałe hamowanie aktywności płytek (tikagrelorem) zmniejsza częstość incydentów niedokrwiennych u chorych z przebytym zawale serca. Tikagrelor zwiększał częstotliwość krwawienia, w tym poważnych krwawień doprowadzających do zgonu i krwawień śródczaszkowych. W przypadku dawki 60 mg tikagreloru ryzyko krwawienia i duszności było mniejsze niż przy dawce 90 mg. Dawka 60 mg charakteryzowała się niższą częstością odstawieniu leku i lepszym profilem bezpieczeństwa. W świetle wyników badania PEGASUS należy się spodziewać, że aktualizacja wytycznych Europejskiego Towarzystwa Kardiologicznego powinna uwzględnić opcję stosowania tikagreloru u chorych po zawale serce powyżej 12 miesięcy – szczególnie w grupie chorych niskiego ryzyka krwawienia – pytanie czy tak się stanie?

Udostępnij
Artykuł w kategoriach

Dołącz do dyskusji


Treść na stronie do której próbujesz uzyskać dostęp jest przeznaczona tylko dla lekarzy. Proszę o odpowiedź na pytanie: Czy jesteś lekarzem?

Oświadczam, że jestem lekarzem

Powered by WordPress Popup